Previous Next Facebook Instagram Twitter Pinterest Back to top
Objet scatologique à fonctionnement symbolique (Scatologisch object dat symbolisch functioneert)

Objet scatologique à fonctionnement symbolique (Scatologisch object dat symbolisch functioneert)

Salvador Dalí (in 1931 (1973))

Vraag maar raak

  • Hannet vroeg

    Weten jullie meer over de betekenis van dit kunstwerk? En eventuele literatuurtips? En waar staat dit object momenteel?

  • Museum Boijmans Van Beuningen antwoordde

    Beste Hannet, dank voor je vraag. Dit surrealistische object van Dali heeft te maken met de ideeën van Sigmund Freud over onderdrukte lustgevoelens en fetisjisme. Dali heeft er zelf over geschreven in 1931, net nadat hij de eerdere versie had gemaakt, in het tijdschrift 'Le Surrealisme au service de la revolution'. Museum Boijmans Van Beuningen heeft een catalogus over de surrealistencollectie uitgegeven (Een droomcollectie) die inmiddels ook online staat als bestandscatalogus. Voor de context is het misschien interessant om te kijken naar andere kunstenaars die seks en machines met elkaar hebben verbonden (Marcel Duchamp, Francis Picabia). De catalogus van Harald Szeemanns tentoonstelling 'Les machines celibataires' uit 1975 geeft nog meer context en verdieping. Deze catalogus is te vinden in gespecialiseerde bibliotheken en is heel soms nog antiquarisch te koop. Momenteel staat het object in het depot. Het is niet geselecteerd voor 'This is Surrealism' in het Cobra Museum en zal volgende jaar ook niet meegaan naar Nieuw Zeeland. Het is in elk geval weer zichtbaar als het publiek toegankelijke depot van het museum opengaat (volgende jaar september). Succes met je onderzoek! Els

Laden...

Bedankt, je vraag is verzonden.

Helaas, er is iets mis gegaan met het verzenden van je vraag. Probeer het aub nog eens.

High-res beeldmateriaal aanvragen

Meer informatie

In 1930 werd dit object afgebeeld in het tijdschrift 'Le surréalisme au service de la Révolution'. Daarna ging het verloren. In 1973 maakte Dalí een reconstructie, die hier te zien is. Het is een raadselachtig object dat is samengesteld uit een schoentje, een beker melk, suikerklontjes, een luciferdoosje en schaamhaar.

Lees verder Lees minder

Collectieboek

Collectieboek Bestellen

Specificaties

Titel Objet scatologique à fonctionnement symbolique (Scatologisch object dat symbolisch functioneert)
Materiaal en techniek Hout, schoen, karton, gips, textiel, haar, marmer, glas, kaarsvet, messing, lood, gouddraad en ontwikkelgelatinezilverdruk op barietpapier
Objectsoort
Assemblage > Driedimensionaal object > Kunstvoorwerp
Locatie Dit object is in het depot
Afmetingen Breedte 24 cm
Hoogte 48 cm
Diepte 14 cm
Makers Kunstenaar: Salvador Dalí
Inventarisnummer BEK 1714 a-c (MK)
Credits Aankoop met steun van / Purchase with the support of: Stichting Museum Boijmans Van Beuningen 2001
Collectie Moderne Kunst
Verwervingsdatum 2001
Leeftijd maker Circa 27 jaar
Gerechthebbenden © Salvador Dalí, Fundación Gala-Salvador Dalí , c/o Pictoright Amsterdam 2015
Tentoonstellingen Collectie - surrealisme (2017)
De collectie als tijdmachine (2017)
Externe tentoonstellingen De tranen van Eros - Moesman, surrealisme en de Seksen (2020)
Onderwijs VO Surrealisme, Surrealisme
Onderzoek Digitising Contemporary Art
Materiaal
Object
Techniek
Ontwikkelgelatinezilverdruk > Bromidedruk > Fotografische techniek > Machinaal (vlakdruk) > Vlakdruktechniek > Druktechniek > Techniek > Materiaal en techniek

Entry catalogus Een droomcollectie - Surrealisme in Museum Boijmans Van Beuningen

Auteur: Marijke Peyser

De Spaanse kunstenaar Salvador Dalí wordt in 1929 door André Breton ingelijfd bij de surrealistische beweging en verhuist van zijn geboorteplaats Figueres naar Parijs. In hetzelfde jaar maakt hij met Louis Buñuel de film Un chien andalou. Breton prijst Dalí in het tweede surrealistische manifest vanwege zijn omgang met het onderbewuste. Binnen de beweging is eind jaren twintig een strijd gaande over het al dan niet opgaan in de communistische beweging. Er worden verschillende voorstellen gedaan om de groep bij elkaar te houden, waaronder een voorstel van Dalí voor het maken van surrealistische objecten. In december 1931 publiceert hij de tekst ‘Objets surréalistes’ in het tijdschrift Le Surréalisme au service de la révolution.[1] Hierin beschrijft hij onder meer Objet scatologique à fonctionnement symbolique uit 1931 – de versie in de collectie van Museum Boijmans Van Beuningen is een latere editie uit 1973. Dalí rangschikt het object in de groep waaraan hij de naam Objets à fonctionnement symbolique verbindt: ‘deze objecten, die een minimale mechanische werking hebben, zijn ontleend aan hallucinaties en voorstellingen die kunnen worden opgeroepen door handelingen waarvan men zich niet bewust is’.[2] De andere categorieën die Dalí noemt zijn: Objets transsubstanciés, Objets à projeter, Objets enveloppés, Objets-machines en Objets-moulages.

 Wat betreft zijn surrealistische objecten sluit Dalí zich aan bij Sigmund Freuds definitie van fetisjisme: deze zouden de onderdrukte, vaak seksuele verlangens van de beschouwer bevredigen.[3] De onderdelen van Dalí’s assemblage Objet scatologique à fonctionnement symbolique zijn exemplarische voorwerpen die bij de fetisjist lustgevoelens oproepen. Hierbij wordt het lustgevoel verplaatst van de geliefde zelf naar een onderdeel, een symbool of een kledingstuk. Om de seksuele context nog eens te onderstrepen heeft Dalí een pornografische foto, schaamhaar en een nepdrol toegevoegd.

Aanvankelijk maakten surrealistische kunstenaars geen sculpturen en objecten. De vroegste stammen vanaf 1930, met Giacometti’s Boule suspendue als een van de eerste voorbeelden. De reden hiervoor was dat er voor het maken van een sculptuur of een uit gevonden voorwerpen samengesteld object tijd nodig was. Dit lijkt moeilijk verenigbaar met de wens uitdrukking te willen geven aan het irrationele, het onderbewuste en de droom. Desondanks zijn objecten tegenwoordig niet meer weg te denken uit het absurdistische arsenaal van de surrealisten. Boule suspendue bestaat uit een bal met een spleet die aan een draad boven een voorwerp met een scherpe rand hangt. De bal komt net niet in aanraking met het scherpe voorwerp, maar kan eenvoudig in beweging worden gebracht. Dalí is niet de enige die Giacometti’s object bewondert; het voorwerp veroorzaakt een sensatie bij de surrealisten.[4] In de jaren dertig maken kunstenaars als Meret Oppenheim, Marcel Jean, Oscar Domínguez, Roland Penrose en Eileen Agar ook surrealistische objecten. In zijn autobiografie vertelt Dalí hoe hij zich inzette voor de promotie van het surrealistische object met een erotische lading dat ook door eenieder gemaakt en gemanipuleerd kon worden.[5]

 

Noten

[1] Le Surréalisme au service de la révolution, nr. 3 (1931), pp. 16-17.

[2] Dalí 1931, p. 16.

[3] Venetië/Philadelphia 2004-2005, pp. 158-161.

[4] Idem, p. 161, noot 5.

[5] Dalí 1952, pp. 347-348.

Toon onderzoek Een droomcollectie - Surrealisme in Museum Boijmans Van Beuningen
Toon catalogustekst Verberg catalogustekst

Alles over de maker

Salvador Dalí

Figueras 1904 - Figueras 1989

Salvador Dalí leerde tijdens zijn studie in Madrid de schrijver André Breton kennen, de grondlegger van de surrealistische beweging. In 1924 schreef Breton...

Bekijk het volledige profiel