Previous Next Facebook Instagram Twitter Back to top
13 oktober 2018 t/m 13 januari 2019

Boijmans in de oorlog - Herkomst gezocht

In het najaar van 2018 staat het museum stil bij zijn eigen verleden in de Tweede Wereldoorlog en de periode vlak daarna. In een veelzijdige tentoonstelling en een nieuwe publicatie in de serie ‘Boijmans Studies’ wordt ingegaan op het reilen en zeilen van het toenmalige Museum Boymans in de oorlogsjaren, met aandacht voor de rol van directeur Dirk Hannema en de kring van verzamelaars en mecenassen rond het museum. Na het verwoestende bombardement van mei 1940 ontpopt Hannema zich als beschermer van het Rotterdamse erfgoed en zet hij zich in voor de eigentijdse kunst in de stad. Onder zijn leiding weet het museum zelfs in deze moeilijke periode talloze aanwinsten ter verwerven en organiseert het een reeks van goedbezochte tentoonstellingen. De ambitieuze museumdirecteur plooit zich daarbij soepel naar het nieuwe regime van de bezetter, reden waarom hij na de bevrijding ontslagen wordt op grond van collaboratie.

De tentoonstelling vindt plaats vanwege de geplande verschijning van een wetenschappelijke biografie over oud-directeur Dirk Hannema door prof. dr. Wessel Krul en de afronding in 2018 van het eigen onderzoek naar de herkomst van de museumcollectie. Ook aan dit laatste aspect wordt aandacht besteed in de tentoonstelling en de Boijmans Studie. Zijn er werken in de collectie die als 'roofkunst'  kunnen worden beschouwd of een anderszins dubieuze herkomst hebben? Nadat de nationaalsocialisten in 1933 in Duitsland aan de macht kwamen, werden Joden vervolgd en hun eigendommen in beslag genomen. Dit mondde uit in grootschalige kunstroof vooraf en tijdens de Tweede Wereldoorlog, waarbij kunstwerken werden geconfisqueerd of onder dwang voor lage prijzen moesten worden verkocht.​

Anoniem, Gezicht op de door het Duitse bombardement van 14 mei 1940 getroffen binnenstad gezien vanaf het Land van Hoboken, 1940. Bron: Stadsarchief Rotterdam.
Anoniem, Gezicht op de door het Duitse bombardement van 14 mei 1940 getroffen binnenstad gezien vanaf het Land van Hoboken, 1940. Bron: Stadsarchief Rotterdam.
Anoniem, Gezicht op mej. W.A.H. Crol die restanten van kunstwerken (beelden) onderzoekt op de binnenplaats van Museum Boymans, 1940. Bron Stadsarchief Rotterdam.
Anoniem, Gezicht op mej. W.A.H. Crol die restanten van kunstwerken (beelden) onderzoekt op de binnenplaats van Museum Boymans, 1940. Bron Stadsarchief Rotterdam.
Johannes Bob van Rhijn, Bezoekers bekijken een maquette gebaseerd op het opbouwplan van Rotterdam op de tentoonstelling Nederland bouwt in Baksteen in het Museum Boymans, 1941. Bron Stadsarchief Rotterdam.
Johannes Bob van Rhijn, Bezoekers bekijken een maquette gebaseerd op het opbouwplan van Rotterdam op de tentoonstelling Nederland bouwt in Baksteen in het Museum Boymans, 1941. Bron Stadsarchief Rotterdam.