Vorige maandVolgende maandmaart 2014
zo ma di wo do vr za
            1
2 3 4 5 6 7 8
9 10 11 12 13 14 15
16 17 18 19 20 21 22
23 24 25 26 27 28 29
30 31          

Het verraad van de voorstelling

t/m 4 januari 2015

René Magritte, Au seuil de la liberté, 1930, Collectie Museum Boijmans Van Beuningen, foto: Studio Tromp René Daniëls, Titelavond, 1987, Collectie Museum Boijmans Van Beuningen

Een tentoonstelling met werken die de beschouwer dwingt na te denken over de betekenis van wat we (denken te) zien. Niet alleen René Magritte, naar wiens werk de titel van deze tentoonstelling verwijst, maar ook kunstenaars als René Daniels, Daan van Golden en David Hockney problematiseren de verhouding tussen de werkelijkheid en het geschilderde beeld. In twee zalen toont het museum ruim 20 werken uit eigen collectie.

Realistisch abstract

Hoewel deze kunstenaars de realiteit dikwijls zeer precies weergeven, is het resultaat toch abstract. De relatie tussen het object (de realiteit) en de afbeelding (het schilderij) wordt voortdurend op de proef gesteld. Woorden, in de vorm van een titel of geschilderd op het doek zelf, mengen zich in dit betekenisspel. Zo ook bij René Daniëls: hij omschrijft zijn werkwijze als ‘beeldend dichten’, vanwege de associatieve woordspelingen en beeldgrappen in zijn werk. In de objecten, installaties, films, foto's en prenten van 'woordkunstenaar' Marcel Broodthaers staat de dubbelzinnigheid van taal en de relatie tussen beeld en taal centraal.

Kunstenaar als illusionist

De lijst en het schildersdoek worden door een aantal kunstenaars in deze tentoonstelling gebruikt om de illusie van het beschilderde, platte vlak te benadrukken. De kunstenaar gedraagt zich als een illusionist. Door trompe-l'oeuiltechniek houdt René Magritte in La saignée de toeschouwer voor de gek: het is een schilderij in een schilderij. Het kleinste schilderij is niet leeg maar laat een stenen muur zien. Het samengaan van een fragment van een binnenmuur met dat van een buitenmuur in één beeld is absurd. Hier wordt niet langer de realiteit weergegeven maar een ideeënwereld die vorm krijgt op het canvas.